افسانه و اسطوره

سلام!

baastaan — Wed, 26 Mar 2008 09:28:12 GMT

سلام دوستان،

پیش از هر سخنی نوروز بر شما خجسته باد!

به فر کیانی یکی تخت ساخت چه مایه بدو گوهر اندر نشاخت

که چون خواستی دیو برداشتی ز هامون به گـردون برافراختـی

جهان انجمـن شــد بـر تخـت او فــرو مــانــده از فــّره بــخــت او

به جمشید بر، گـوهـر افشاندند مر آن روز را، روز نو خواندند

سـر سال نو، هـُرمـز ِ فرودین برآسوده از رنج تـن، دل ز کـین

بـزرگان بـه شـادی بـیاراستـنـد می و جام و رامشگران خواستـنـد

چنین روز فرّخ، از آن روزگار بـمـانـده از آن خـسـروان یـادگــار

برای تک تک شما دوستان مهربان سالی سرشار از خوبی، خوشی، شادکامی و پیروزمندی را از ایزد یکتا خواستارم. ایدون باد!

**********************

نمیدونم هنوز کسی این جا میاد یا نه. ولی میدونم که یه عذر خواهی بابت ناپدید شدنم به دوستان بدهکارم! شرمنده همگی به خدا!

اتفاقاتی که در زندگی همه ی ما ممکن است بیفتند، برای من بالفعل شدند و افتادند و مدت مدیدی چنان درگیرم کرند که داستان مفصل اش چندان خوشایند هم نیست ، ولی گریز و گزیری نبود. دستی به قلم نمی رفت و دلی به خواندن و نوشتن......ولی چه چاره؟ مگه تا کی میشه ننوشت و نخوند و .......حالا ممکنه یه دوره شش هفت ماهه حرفی به ذهن و قلمت نیاد ........ ولی بالاخره میاد ! بگذریم....

تا یادم نرفته، یه تشکر ویژه هم به یه عده از دوستان بدهکارم، به سید رضا و سهراب عزیز که خداوکیلی ما رو با تماس ها و پیام هاشون شرمنده کرند و بی معرفتی ما رو به رومون نیاورند. همینطور شمیم عزیز که حسابی از برگشتن و بریدنم عصبانی بود! ولی خوب با یه سری توضیخاتی که دادم، کمی حق را به من داد! یا مهران عزیز که حسابی دلسردش کردم، انگار هند که بودم ازش بیشتر با خبر بودم !همینطور رضوان عزیز و .........خلاصه این که از همه ی شما بابت محبتی که دارید صمیمانه سپاسگزارم.

این حس بسیار خوبیه که آدم می فهمه یه عده که هرگز ندیدتشون و تنها با چند تا پست و کامنت باهاشون در ارتباط بوده و باهاشون نقطه نظرات و علایق مشترک داره این قدر براش ارزش قایلن و همین چند ثانیه رو هم وقت میذارن تا یه کامنتی بنویسن یا بهش زنگ بزنن و حالشو بپرسن و ....... به هر حال ممنون.

امیدوارم باز بتونم بنویسم و با شما ها بیشتر گپ و گقت داشته باشم و یاد بگیرم.

با آرزوی پیروزی و شادکامی برای تک تک شما عزیزان.

بدرود

عکس

baastaan — Thu, 31 May 2007 22:22:12 GMT

* * این هم چند عکس که در سفر های چند ماه پیش انداخته ام :

* مجسمه ی "گاو مقدس"، "معبد گاو مقدس"، بنگلور:

مجسمه ی "گاو مقدس"، معبد "گاو مقدس"، بنگلور. پیشینه ی ساخت این معبد به پنج سده پیش باز می گردد و هندو ها بر این باورند که این مجسمه ی مقدس هر ساله به اندازه ی چند میلی متر رشد می کند و اندازه ی نخستین آن در سده های پیش، بسیار کوچک تر از اندازه ی امروزی آن بوده است.

* مجسمه ی "گانش" واقع در پشت مجسمه ی گاو "مقدس":

* سنگ نگاره ی "برهمن" در مجاورت معبد "گاو مقدس" :

* "بالاجی"، معبد "ایسکان"، بنگلور :

"بالاجی" در میان انبوه خدایان هندوان، غنی ترین است. در میان خدایان بیشترین نذورات و هدایا به این خدا پیشکش می شود.

* معبد "تورکوتیش وارا" از سلسله معابد "بلور"، ایالت "کارناتاکا" :

راهبی در شبستان معبد در حال زمزمه کردن بخش هایی از "ریگ ودا" است.

سلسله معابد "بلور" واقع در "ایالت کارناتاکا" از باستانی ترین مجموعه معبد هندوستان هستند. این معابد که شمارشان به بیش از سد ها می رسد و در دل کوهستان ها ساخته شده اند قدمتی هزار و اندی ساله دارند. ساخت این مجموعه معابد نزدیک به چهار سد سال به درازا کشیده است وامروزه از زیبا ترین آثار باستانی هندوستان به شمار می آیند.

* نمای بیرونی معبد "تورکوتیش وارا" :

* ظریف کاری های نمای بیرونی، برج شرقی معبد "تورکوتیش وارا" :

واژه ها قلقلکت می دهند

baastaan — Sat, 26 May 2007 20:11:12 GMT

"واژه ها قلقلکت می دهند"

واژه ها قلقلکت می دهند. از بس که زیادند، از بس که هستند. همه چیز را واژه دیدن؛ شعر را، نوشتن را، نویسش را، گفتن را، دیدن را........همه ی این ها واژه اند. می توانی با هم ترکیب شان کنی، سوایشان کنی، رویشان مکث کنی و هی بچینی شان پشت سر هم، زیر و بالای هم و هر بار معنایی نو بیافرینی! ........ یعنی "می خواهی" که بیافرینی ............

شور و جنون واژه ها آرامش ناپذیر اند. عطش که وجودت را فرا می گیرد ........ ناخود آگاه هجوم می بری به درگاه واژه ها! ........ دست به دامن لغات می شوی .......... عطشت سرایت می کند به کلمات ......... واژه ها را در دل متن بی تاب می کنی ........ بی تاب می شوی ...... هستی ...... بی تاب تر ........ قلم را زمین می گذاری........ ویرت گرفته که هی بنویسی ........ ولی ذهنت آن قدر شتاب گرفته که قلم ات جا مانده ......... مثل همیشه ........ کمی مکث می کنی ......... نوشته ات را می خوانی ...... بی تاب تر می شوی ......... شاخه کبریتی حرام سیگار می کنی ......... کتابی را که دوستش داری بر می داری ....... آن چه را می خواستی بگویی و نتوانستی را در آن پیدا می کنی ........برای بار سدم می خوانی اش ............ همه ی نوشته را از بری ........ ولی باز هم می خوانی اش ........ دنبال چیزی می گردی لابلای واژه ها ...... هنوز هم انگار چیزی کم دارد که می خواستی و نتوانستی بگویی و بنویسی ....... سیگارت دارد دود می کند ........ سرت سوت می کشد ....... قلم و کاغذت را نگاه می کنی ........ چندشت می شود ........ کتاب را می بندی ......... چشم هایت را هم .......... بوی سیگار توی دماغت می پیچد ......... به لغات فکر می کنی ........ به زندگی ......... حالا سینماتوگراف کله ات شروع می کند به اکران آن چه ضبط کرده! ........ معجونی مالیخولیایی از همه چیز .........کاش می شد همه ی این ها را کارگردانی کنی و بزنی روی "دی وی دی"!........ با واژه ها که نشد کنار بیایی ........ نگاهشان می کنی و می خندی و می گریی و می اندیشی و می سازی و خراب می کنی ......... پلک هایت که سنگین شدند، دیگر داری خواب می بینی .......... صحنه ها آرام می شوند ......... زمان می ایستد .......... دنبال کاغذ و قلم نمی گردی ......... کتاب بسته را بر نمی داری ........ سیگاری نمی گیرانی ......... چندشت نمی شود ........ بی واژه تنها در "خواب" می توانی باشی ......... از کجا که برادر بزرگ ترش، "مرگ"، همان "بی واژگی محض" نباشد؟ .......... نمی دانی .......... فقط خواب می بینی ...........

فردا که شد باز واژه ها قلقلکت می دهند .......... جنون لغات ........... زندگی ............

هان با شمایم.......

baastaan — Wed, 23 May 2007 10:22:12 GMT

"هان با شمایم......"، درود

خیلی وقت بود که نوشتن را فراموش کرده بودم! در گیر و دار های هر روزه ام، دیگر زبان خودم را هم به سختی می فهمیدم! تلاش می کردم تا بنویسم، می نوشتم، می نویسم، ولی ........ این نوشته ها همه ی حرف هایم نیستند به خدا!

هر چند می نوشتم، چون مرا گریزی نبود از ننوشتن، گویی ولی این همان عادتی شده بود که ترکش موجب مرض است! مثل همین سیگاری که هی میگیرانی و و دود اولش را می بلعی و الباقی را می گذاری تا کنار زیر سیگاری آن قدر بسوزد تا بمیرد!

"سهراب" نخستین کسی نبود که مرا به تیغ آن پرسشش از لهجه ی نوشتاری ام به رجز خوانی وا داشت! ولی انگار هنوز سمبه پر زور نبود! برایم نامه ای فرستاد و من می خواستم نامه اش را خصوصی پاسخ بدهم و در آن از این بگویم که من همه آن نیستم که در این یادداشت ها می بینی! که "سهراب" خود پیش دستی کرد و از سید بزرگوار "شماره گان" مرا خواست! در این گیر و دار "شمیمی" از راه رسید و آن چه رشته کرده بودیم همه را پنبه کرد!

حالا این من و این شما، این شما و این من!

بدرود

*****************

این هم سه "هایکو" از آخرین نوشته هایم، تقدیم به "شمیم" ، "سهراب" و "سید رضا" :

۱ :

این جا روستاست

زن، به احترام آتش

آرام می روبد خاکستر را.

****************

۲ :

روز های آفتابی

زمین به یاد ایـّام کودکیش تاب می خورَد.

****************

۳ :

عشق

آهویی رمید

ردّ پایش نشسته بر شبننم.

بهره ی دوم- حکمت خسروانی

baastaan — Mon, 07 May 2007 18:31:12 GMT

حکمت خسروانی- نگاهی به زندگی نامه و نوشته های

شیخ اشراق

شهاب الدین سهروردی

و کانت فی الفـُرس امـّة یهدون بالحق و به یعدلون، حکماء فضلاء غیر مشبـّه بالمجوس، قد احیینا حکمتهم النـّوریه الشریفه ... فی الکتاب المسّمی بحکمه الاشراق و ما سبقت الی مثله.....

برگردان :

و در میان فارسی زبانان گروهی بودند که به راستی رهنمون می شدند و به آن عدالت می ورزیدند؛ حکیمان و دانشورانی که هیچشان با مجوس همگونی نبودند. ما در کتاب حکمة الاشراق خود حکمت نوریه آنان را باز زنده نمودیم و هیچ کس از پیشینیان چون من دست به انجام چنین کاری نیازیده است.....

بهره ی دوم : دفتر ها و نوشته های شیخ اشراق

از کوشش های سهروردی در درازنای زندگانی کوتاه اش نزدیک به پنجاه دفتر (کتاب) و نوشته (رساله) به یادگار مانده است . این دفتر ها و نوشته ها، که هم در بر گیرنده ی اندیشه ها و آرای ارزشمند او هستند، و هم به گونه ای شگفت انگیز از نگره ی توانمندی های نگارشی در زبان فارسی از دفتر ها و نوشته های ارزشمندی به شمار می آیند که دارای خامه ای پخته و قدرتمند هستند .

كهن ‌ترین‌ نمایه (فهرست) از دفتر ها و نوشته های‌ او‌ را "شهرزوری"،‌ ‌شاگرد دانشمند شیخ‌ در "نزهة الارواح"‌ گرد آورده است‌ كه‌ شمار آن ها را‌ ‌ ۴۶ دفتر ( کتاب) و نوشته (رساله)‌ دانسته است‌. که می توان همگی آن ها را در شش دسته، بخش بندی کرد :

- دسته‌ ی‌ نخست ‌: دفتر هایی‌ كه‌ ویژه ی‌ گفتار ها و باور های‌ "اشراقی"‌ است‌. دفتر‌ " حكمة‌ الاشراق"‌ در این‌ دسته‌ جای دارد.

- دسته ‌ی‌ دوم ‌: چهار دفتر‌ بزرگ‌ آموزشی‌ و نظری‌ سهروردی‌ كه‌ همگی‌ به زبان‌ عربی‌ نگاشته‌ شده‌ است‌. که این‌ چهار دفتر‌ : "التلویحات"‌، "المشارع‌ و المطارحات"‌، "المقاومات"‌، "اللمحات‌" هستند. در میان‌ این‌ چهار دفتر‌، "تلویحات"‌ گرانسنگ ترین‌ آن ها است‌. دفتر "مطارحات"‌ چونان شرحی‌ است‌ بر دفتر "تلویحات"‌، و "اللمحات"‌ نیز نتیجه گیری آن‌ است‌ و "المقاومات"‌ هم پیوستی‌ است‌ بر دفتر "التلویحات".‌

- دسته ‌ی‌ سوم‌ : نوشته های (رساله های‌)‌ كوتاه ‌تر فارسی‌ و عربی‌ كه‌ در آن ها، پنج‌ دفتر‌ بالا را‌ با زبانی‌ ساده ‌تر و فشرده تر آورده است‌. در این‌ دسته‌ دو نوشته ی (رساله ‌ی)‌ بسیار مهم‌ "هیاكل‌ النور" و "الالواح‌ العمادیه"‌ جای داردند كه‌ به‌ زبان‌ عربی‌ نگاشته‌ شده‌ اند و خود سهروردی‌ آن ها را به‌ فارسی‌ برگردانده‌‌ است‌. نوشته ی (رساله‌) "‌ فی‌اعتقاد الحكماء"، به‌ زبان‌ عربی‌ و نوشته های (رساله‌ های) "‌ پرتونامه"‌ و "بستان‌ القلوب"‌ به‌ زبان‌ فارسی‌ نیز در این‌ دسته‌ جای دارند.

- دسته ‌ی‌ چهارم ‌: داستان های (حكایت)‌ رمزی‌ و یا داستان هایی‌ كه‌ در آن ها از سفر نفس‌ در پله های (مراتب)‌ هستی (وجود) و رسیدن‌ به‌ اشراق‌ ونیک انجامی ( سعادت)‌ سخن‌ به میان آمده‌ است‌. این‌ نوشته ‌ها بیشتر به زبان فارسی‌ نگارش یافته اند که از آن میان می توان به : "عقل‌ سرخ"‌، "صفیر سیمرغ"‌،" آواز پر جبرییل"‌، "لغت‌ موران"‌، "رسالة‌ فی‌ حالة‌ الطفولیة"‌، "روزی‌ با جماعت‌ صوفیان"‌، "رساله ‌ی‌ الغربة ‌الغربیة"‌ و "رسالة‌ فی ‌المعراج" اشاره کرد که چندی از آن ها‌ هنوز منتشر نشده‌ اند.

- دسته‌ ی‌ پنجم ‌: تحریرها، برگردان ها (ترجمه ها)، شروح‌ و تفاسیر دفتر های ‌ فلسفی‌ پیشینیان‌ و نیز آن چه‌ بر قرآن‌ كریم‌ و احادیث‌ نبوی‌ نوشته‌ است‌.‌ تفسیر چند سوره از‌ ‌ قرآن‌ و چندی از ‌ احادیث‌ پیامبر اسلام‌ ، "شرح‌ فارسی‌ اشارات"‌، برگردان ‌‌ فارسی‌"رسالة ‌الطیر، ابن‌سینا" و "رسالة‌ فی‌ حقیقة‌ العشق" (یا مونس‌ العشاق)‌ كه‌ ‌ بر پایه ی "رسالة‌ فی ‌العشق‌ شیخ ‌الرییس" نگاشته شده است، در این دسته جای دارند.‌

- دسته ‌ی‌ ششم ‌: نیایش ها (دعاها) و مناجاتنامه‌‌هایی‌ كه‌ همگی‌ به‌ ‌ عربی‌ بوده و به نام "الواردات‌ و التقدیسات"‌ خوانده‌ می‌شوند و گزیده ای‌ نو و دلنواز‌ در نیایش‌ به‌ شمار می ‌آیند و سد افسوس که ‌ تا امروز‌ منتشر نشده‌ اند.

* فایل PDF قصه های شیخ اشراق را از این نشانی دریافت کنید.

بهره ی نخست- حکمت خسروانی

baastaan — Thu, 03 May 2007 21:49:12 GMT

حکمت خسروانی- نگاهی به زندگی نامه و نوشته های

شیخ اشراق

شهاب الدین سهروردی

نیکویی ِ وی پرده ی نیکویی ِ وی است و پدید آمدن ِ وی سبب ناپدیدی ِ وی است و آشکار شدن ِ وی سبب پنهان شدن وی است. چنان که آفتاب اگر چند اندکی پنهان شد، بسیار آشکار شد و چون سخت پیدا شد اندر پرده شد. پس روشنی ِ وی پرده ی روشنی وی است.

داستان" زنده ی بیدار"، ابن سینا.

بهره ی نخست : زندگی نامه

"ابوالفتوح يحيی ابن حبش بن امیرک" ، که در میان مردمان آن روزگار به "شهاب الدّین" شناخته می شد و در گذر زمان نامی (معروف) به "شيخ اشراق"، "شهاب مقتول" و "شيخ مقتول" ، " پایه گذار حكمت اشراق یا حکمت خسروانی" گردید، از حكمای بزرگ ایرانی در قرن ۶ ه.ق است.

گزارش های گوناگونی پیرامون زاد روز وی در متون آمده است و از آن میان آن که درست تر می نماید آن است که او در سال ۵۴۹ ه. ق، در روستا‌ی "سهرورد" ( قره قوش ) "خدابنده" در استان "زنجان" و در زمان فرمانروایی "سلجوقیان" و در میانه ی سلطنت "سلطان سنجر سلجوقی" بر ایران، دیده به جهان گشود و در سال ۵۸۷ ه. ق، در سن 36 یا ۳۸ سالگی در شهر "حلب" کشته شد. "سعدی"، شاعر پر آوازه ی شیرازی از هم عصران وی است.

نخستین آموخته های او در شهر مراغه نزد "مجدالدین جبلـّی" بود . سهروردی نزد جبلـّی، فقیه نامدار آن زمان، حکمت و اصول فقه را آموخت و در همان جا و نزد همین استاد با "امام فخر رازی" ، منتقد بزرگ "فلسفه ی مشّـاء" هم درس شد . با آن که این دو در دیدگاه ها و جهان بینی شان تفاوت های آشکاری با یکدیگر داشتند ولی دوستی و هم دلی ایشان همواره پا بر جای ماند. گویند که امام فخرالدین همیشه از او به‌ بزرگی‌ یاد می‌كرد و هوش‌ و دانایی او را می‌ستود ولی‌ ‌ همواره می ‌گفت‌ كه‌ : "از بی ‌پروایی‌ او به جانش‌ می‌ترسم"‌. آمده است که سال ها پس از مرگ شهاب الدین هنگامی كه نسخه‏ اى از كتاب" تلویحات" او را به" امام فخر" دادند، آن را بوسید و به یاد روزگار هم درسی شان اشك از دیده فرو ریخت.

سهروردی پس از به پایان بردن آموزش حکمت و اصول فقه به اصفهان رفت تا نزد "ظهیرالدین فارسی" به آموختن "البصایر النصیریه ی ابن سهلان" و دانش منطق بپردازد. او در همین شهر بود که برای نخستین بار با آرای "ابن سینا" آشنا شد و پس از زمانی در شناخت آرا و اندیشه ی ابن سینا سر آمد هم عصران خویش شد.

پس از پایان ژرف اندیشی ها و دانش اندوزی هایش در دانش منطق، سهروردی رو به عرفان و سلوک معنوی آورد. شیخ در جریان سفرهایش زمانی نیز را با گروه "صوفیه" همنشین شد و روزگاری را به مجاهدت و پالایش نفس و ریاضت گذراند.

سپس چند سالی را در عراق و شام به گشت و گذار و مطالعه گذرانيد و‌ چنان كه آمده است در "علوم غريبه" نيز چیرگی بسیار یافت. همین پرداختن شیخ به "علوم خفـّیه" چون "طلسمات و نیرنجات"، "تصـّرف در نفوس" و علم‌ "سیمیا" ( آگاهی‌ به‌ آن چه‌ كه‌ انسان‌ را بر‌ انجام‌ كارهای‌ ناممكن‌ توانا سازد ) پایه های افزایش بدگمانی های مخالفین وی را فراهم می ‌کرد. در این باره "جامى" به نقل از" یافعى" به داستانی اشاره می‌ کند :

« با شیخ‌ اشراق‌ از دمشق‌ بیرون‌ شدیم‌ و چون‌ به‌ نزدیكی‌ قانون‌ - كه‌ در حدود دمشق‌ و در راه‌ حلب‌ واقع‌ است‌ - رسیدیم‌، به‌ رمه ی‌ گوسفندی‌ برخوردیم‌ كه‌ تركمانی‌ ای‌ آن ها را می ‌چرانید. به‌ شیخ‌ گفتیم ‌: ای‌ سرور ما، می‌ خواهیم‌ رمه ی‌ گوسفندی‌ بخریم‌ و گوشت‌ آن‌ بخوریم‌. شیخ‌ گفت‌ : من‌ ده‌ درم‌ دارم‌ آن ‌را بگیرید و گوسفندی‌ بخرید، بدین ‌وسیله‌ از تركمانی‌ گوسفندی‌ خریدیم‌. كمی‌ راه‌ رفته‌ بودیم‌ كه‌ یكی‌ از رفیقان‌ تركمانی‌، از پشت‌ سر ما را صدا كرده‌ گفت‌ : آن‌ گوسفند را پس‌ بدهید و گوسفندی‌ كوچك ‌تر از آن‌ بگیرید، زیرا رفیق‌ من‌ در فروختن‌ آن‌ سهو كرده‌ است‌ و قیمت‌ آن‌ گران ‌تر از پولی‌ است‌ كه‌ شما پرداخته ‌اید. در این‌ میان‌ كه‌ ما صحبت‌ می‌كردیم‌ شیخ‌ فهمید و ما را گفت‌ كه‌ شما گوسفند را ببرید من‌ او را راضی‌ می‌كنم‌. ما به‌ راه‌ افتادیم‌ و شیخ‌ با او ماند، با او صحبت‌ می‌كرد و او را خوشدل‌ می ‌كرد. وقتی‌ كه‌ ما دور شدیم‌ شیخ‌ او را ترك‌ كرد و به‌ ما پیوست‌، در حالی‌ كه‌ تركمانی‌ از پشت‌ او می‌آمد و فریاد می‌كرد و شیخ‌ توجه‌ نمی ‌كرد. چون‌ شیخ‌ با او سخن‌ نگفت‌ و التفات‌ نكرد، تركمانی‌ خود را به ‌او رسانید و با خشم‌ تمام‌ دست‌ چپ‌ او را گرفت‌ و كشید و گفت ‌: كجا می‌روی‌ و به‌ من‌ گوش‌ نمی‌دهی‌؟ در این‌ میان‌ دست‌ شیخ‌ از دوش‌ او كنده‌ شد و در دست‌ تركمانی‌ ماند، در حالی‌كه‌ خون‌ از آن‌ روان‌ بود! تركمانی‌ چون‌ این‌ بدید، مبهوت‌ شد و در كار خویش‌ متحیر ماند، پس‌ دست‌ را انداخت‌ و از بیم‌ فرار كرد. شیخ‌ برگشت‌ و آن‌ دست‌ را با دست‌ راست‌ برگرفت‌ و به‌ ما پیوست‌ و تركمانی‌ همچنان‌ فرار می‌كرد شیخ‌ ظاهراً او را نگاه‌ می‌كرد و صورت‌ تعقیب‌ به‌ خود می ‌گرفت‌، چون‌ به‌ دقـّت‌ نگریستم‌ در دست‌ شیخ‌ غیر از دستمالی‌ هیچ‌ نبود».

از "شمس تبریزی" نیز ماجرای دیگری از همین گونه در مقالاتش آمده است :

« روزى ملك ظاهر درباره ی لشكر با شهاب صحبت مى داشت. ملك ظاهراو را گفت : تو چه دانى لشكر چه باشد؟ نظر كرد بالا و زیر، لشكرها دید ایستاده، شمشیرهاى برهنه كشیده، اشخاص با هیبت در بام و صحن و دهلیز پُر. نمایشى عجیب بود. ملك ظاهر سخت ترسید، بلند شد و رفت و به روى خود نیاورد. اما تأثیر آن اش در دل بود ،كه قصد او كرد پیش از تفحـّص».

وی در گذار سفر هایش به آناتولی رسید و زمانی را نیز در "ماردین"‌ تركیه‌ بود و به پیشگاه "فخرالدین‌ ماردینی"،‌ عارف‌ و حكیم‌ نامدار آن زمان نیز راه یافت و سپس از آن جا به : روم، قونیه، دیاربکر و حلب/ سوریه رفت. در همان شهر با "ملک ظاهر" ، پسر "صلاح الدین ایوبی" ، دیدار کرد. ملک ظاهر شیفته ی شیخ شده و از او خواست که در آن جا بماند. سهروردی پذیرفت و درس و بحث خود را در مدرسه ی "حلاویه" آغاز کرد. در همین مدرسه بود که شاگرد و پیرو ی وفادارش "شمس الدین شهروزی" به او پیوست.

شیخ همواره در بیان نکات و آرا و اندیشه ها ی یگانه ی خویش، به ویژه احکام و نکات دینی بی باک بود و بی پرده سخن می گفت و در پی همین سخن گویی های بی پرده اش بود که سرانجام فقهای قشری عامه بر او شوریدند ، او را مرتد خوانده و سخنانش را در برابر اصول دین دانستند. این کینه و دشمنی تا بدان جا رسید که "ملک ظاهر" را تشویق به قتل او کردند. اما ملک ظاهر که از دوست داران وی بود نمی پذیرفت و به خواست آنان دستوری نمی داد. پس فقهای حلب با فرستادن نامه ای به "صلاح الدین ایوبی" از سهروردی و آرا و اندیشه ی او گلایه های بسیار کردند و او را وادار کردند تا دستور قتل شیخ را بنویسد. و سرانجام صلاح الدین ایوبی در نامه ای از پسرش در خواست کرد تا از پی برخی تنگنا های سیاسی، شیخ را به قتل برساند.

از جمله ی همین رویداد ها که عامه را بر او شورانید در "صوان الحکمه" داستانی آمده است که :

«وقتی احیانا به سبب ریاضت وافر، ضعف بر مزاجش طاری گشتی قدحی خـَمر، حفظ القـّوه را تجرّع نمودی».

آن گونه که "سیف الدین آمـِدی" و" شمس تبریزی" اشاره کرده اند گویا شیخ از دعاوی سیاسی نیز خالی نبوده است. سیف الدین آمدی چنین می نویسد :

« در حلب با سهروردى ملاقات كردم. گفت كه مـُلك روى زمین به دست من خواهد افتاد. پرسیدمش كه از كجا این حرف را مى‏گوید؟ پاسخ داد خواب دیدم مثل این كه دارم آب دریا را سر مى ‏كشم. گفتم شاید تعبیر خوابى كه دیدى چیزى از قبیل شهرت علمى و یا امثال آن باشد. ولى‏دیدم كه او از اندیشه‏اى كه در دل اش جاى گرفته است دست بردار نیست ».

شمس تبریزی هم پیرامون همین نکته در مقالاتش می‌ نویسد :

« شهاب‏الدین مى‏خواست این درم و دینار برگیرد كه سبب فتنه است - و بریدن دست ها و سرها - معاملت خلق به چیزى دگر باشد ». دکتر محمدعلی موحـّد در این خصوص بر این باور است که : « این سخنى شگرف است و خود بوى خون مى دهد. چنین مى نماید كه شهاب الدین نقشه هایى در سر داشت و پول (درم و دینار) را مایه فساد و تباهى مى دانست و بر آن بود تا وسیله ی مبادله ی دیگرى غیر از سیم و زر در میان مردم رایج گرداند. این البته نشان از طرحى وسیع به منظور تغییر ساختار های اقتصادى و اجتماعى دارد و از حوزه ی چون و چراهاى مذهبى فراتر مى رود ».

گرایش شیخ به حکمت و فلسفه نیز خود برای شوراندن بدخواهانش بسنده می کرد. بر پایه ی باور دکتر "عبدالحسین زرین کوب"، نکاتی را که وی در مسأله ی " ولایت"، همراه با آرای اهل تصوف بر زبان می راند همچون نشانه ای از پیوند اندیشه ها ی وی با "باطنیان" و محافل مخفی شیعی می ‌نمود. از دیدگاه "صلاح الدّین ایوّبی"، در آن زمان فرمانروایی شیعیان "فاطمیان" در مصر، تهدیدی بزرگ برای فرمانروایی خاندان "ایوّبی" به شمار می ‌رفت و فاطمیان همواره بر آن بودند تا شهر حلب را از ایشان باز پس گیرند. لذا هر کسی به داشتن پیوند با فاطمیان و باطنیان متهم می‌گشت سرانجام سختی در پیش روی داشت. کوتاه سخن این که، بدخواهان شیخ اشراق سرانجام صلاح الدّین ایوّبی را به قتل او مجاب نمودند و قتل او در سال‏۵۸۶ یا در سال‏۵۸۷ روی داد.

"غلامحسین‌ ابراهیمی‌ دینانی" می‌ نویسد :

« آن چه‌ مسلـّم‌ است‌ این‌ است‌ كه‌ وی‌ از كشتگان‌ دیو تعصّب‌ و تنگ ‌نظری‌ به‌ شمار می‌آید. كوردلانی‌ كه‌ اسباب‌ قتل‌ این‌ حكیم‌ اشراقی‌ را فراهم‌ آوردند عنوان‌ مقتول‌ را نیز درباره‌ وی‌ شایع‌ كردند تا مفهوم‌ گناهی‌ از آن برآید».

"عبدالحسین زرین کوب"، زمینه ساز دستور کشته شدن شیخ را به جز رویارویی اندیشه های وی با برخی باور های عامه، تا جایی تند روی ها و بی پروایی های خود وی نیز می داند.

"یاقوت حـِموی" داستان زندگی شیخ در حلب تا زمان مرگ او را این گونه نوشته است :

« شیخ‌ اقامت‌ كردن‌ در دیار بكر را بسیار مایل‌ بود و در بعضی‌ اوقات‌ به‌ شام‌ منزل‌ می ‌كرد و گاهی‌ هم‌ به‌ روم‌ مسافرت‌ می ‌كرد، دفعه ی‌ اخیر كه‌ از روم‌ به‌ شام‌ آمد و از آن جا به‌ حلب‌ رفت‌، حاكم‌ حلب‌ در آن‌ اوقات‌ ملك‌ ظاهر پسر سلطان‌ صلاح‌الدین‌ ایوبی‌ بود. ملك‌ ظاهر چون‌ آوازه‌ ی شیخ‌ شنیده‌ بود شایق‌ ملاقات‌ او گردید و مقدمش‌ را گرامی‌ داشت‌. گاهی‌ از اوقات‌ در حضور ملك‌ ظاهر با علمای‌ حلب‌ مناظره‌ و مجادله‌ می‌ كرد و آنان‌ را مغلوب‌ و ملزم‌ می ‌ساخت‌ و به‌ هر علمی‌ كه‌ وارد می‌ شدند و محل‌ بحث‌ واقع‌ می ‌گردید كلام‌ شهاب ‌الدّین‌ بر كلام‌ آنان‌ برتری‌ داشت‌ به‌ طوری‌ كه‌ از عهده‌ ی مناظره‌ و مباحثه‌ با او بر نمی ‌آمدند. این‌ مساله‌ باعث‌ كینه ی‌ شدید آن ها گردید و آتش‌ حسد در قلوب شان‌ مشتعل‌ شد، علاوه‌ بر این ها چون‌ شهاب ‌الدین‌ با رأی‌ حكیمان‌ صحبت‌ می‌كرد و عقاید فیلسوفان‌ را بیان‌ می ‌نمود و بعضی‌ اوقات‌ هم‌ امور عجیبه‌ و افعال‌ خارق ‌العاده‌ از او ظاهر می‌شد تمام‌ این ها سبب‌ شد كه‌ دانشمندان‌ حلب‌ او را تكفیر كردند و قتلش‌ را واجب‌ دانستند ولیكن‌ ملك‌ ظاهر وقعی‌ به‌ سخنان‌ آن ها ننهاد و از كشتن‌ شیخ‌ سر باز زد، ناچار عالمان‌ ظاهر و فقیهان‌ حلب‌ حكم‌ كفر شهاب‌الدین‌ را نزد صلاح‌ الدین‌ فرستادند. سلطان‌ محض‌ همراهی‌ با آن ها به‌ پسر خود حكم‌ كرد كه‌ سهروردی‌ را به‌ قتل‌ برساند، ملك‌ ظاهر در اجرای‌ فرمان‌ پدر مسامحه‌ و تساهل‌ پیش‌ گرفت‌، عالمان‌ حلب‌ چون‌ دیدند كه‌ حكم‌ تكفیر اجرا نشد باز به‌ صلاح‌ الدّین‌ نوشتند كه‌ : "اگر ملك‌ ظاهر، شهاب‌ الدّین‌ را پیش‌ خود نگاه‌ دارد چیزی‌ نخواهد گذشت‌ كه‌ عقیده ی‌ او را فاسد و تباه‌ خواهد كرد و اگر اخراجش‌ كند، به‌ هر كجا رود باعث‌ فساد و گمراهی‌ مردم‌ عوام‌ خواهد شد". بار‌ دوم‌، صلاح ‌الدّین‌ فرمانی‌ به‌ خط‌" قاضی‌ فاضل"‌ بفرستاد و پسر را تهدید كرد كه‌ اگر در قتل‌ شهاب ‌الدین‌ مسامحه‌ نمایی‌، حكم‌ می ‌كنم‌ كه‌ حلب‌ را از تصرف‌ تو باز گیرند. ملك‌ ظاهر بر حسب‌ فرمان‌ پدر و حكم‌ علمای‌ حلب‌ شهاب ‌الدین‌ را مأخوذ و محبوس‌ نمود. در كیفیت‌ قتلش‌، اختلاف‌ است‌، بعضی‌ نوشته‌ اند : او را حبس‌ كردند و طعام‌ از او باز داشتند تا از گرسنگی‌ جان‌ داد و این‌ را خود او از ملك‌ ظاهر خواسته‌ بود. بعضی‌ گفته‌ اند: با زه‌ كمان‌ خفه ‌اش‌ كردند، پاره ‌ای‌ روایت‌ كرده‌ اند كه‌ از پشت‌ بام‌ به‌ زیرانداختند‌ و سپس‌ جسدش‌ را سوزانیدند و گویند كه‌ ملك‌ ظاهر پس‌ از كشتن‌ او سخت‌ پشیمان‌ شد و دستور داد همه‌ ی كسانی‌ را كه‌ به‌ قتل‌ او فتوی‌ نوشته‌ بودند تبعید كنند و اموال‌ و دارایی‌ آنها را به‌ غرامت‌ بردارند و اندوخته ‌ها یشان‌ را مصادره‌ كنند ».

و بدین گونه سهروردی نیز سرانجامی چون "سقراط" یافت.

عشق را از عـَشـَقه گرفته اند!

وعشقه، آن گياهی است که در باغ پديد آيد در بـُن درخت،

اول بيخ در زمین سخت کند،

سپس سر برآورد و خود را در درخت بپیچد،

و همچنان می رود تا جمله درخت را فراگیرد،

و چنانش در شکنجه کـِشد که نـَم در میان رگ درخت نماند،

و هر غذا که به واسطه ی آب و هوا به درخت می رسد، به تاراج می برد،

تا آن گاه که درخت خشک شود.

همچنان است در عالم انسانیت که خلاصه ی موجودات است.

از کتاب فی حقیقة العشق

شیخ شهاب الدین سهروردی(شیخ اشراق)

گزیده ای از نوشتار های پهلوی و اوستایی:

baastaan — Mon, 16 Apr 2007 15:12:12 GMT

گزیده ای از دفتر " اندرز های آتورپات مانسپندان"

اوستا، سروش یشت، پاره ی ۱۶

بهره ی ششم - گزیده ای از فرهنگ واژه های کاربردی در هندوییسم :

baastaan — Thu, 15 Mar 2007 17:22:12 GMT

گزیده ای از فرهنگ واژه های کاربردی درهندوییسم :

بهره ی ششم :

** نوشتاری که پیش رو دارید، گزیده ای از برگردان فارسی نخستین بخش های کتاب فرهنگ واژه های کاربردی در هندوییسم تألیف کارل ورنر است که تا امروز بیش از نیمی از آن را از زبان انگلیسی به فارسی برگردانده ام. گمان دارم که دیدگاه های شما خوانندگان گرامی در پی انتشار گزیده هایی از بخش های نخست این دفتر در این وب نوشت می تواند کمک شایانی در پالودن و هر چه ویراسته تر شدن این برگردان تا پیش از انتشار آن در بازار کتاب باشد.

** اهـیـمـگـسـا ahimsa :

بی گزندی، بی زیانی.

آن چه به هنگام مرگ دیگران، آنان را از شر و بدی، چه در کلام و چه در اندیشه دور نگاه می دارد. این باور از بینش منتقدان نخستین و بیرون از عقاید و سنن رایج "ودایی" سرچشمه گرفته و رفته رفته تبدیل به بخشی از آیین ها و مهارت های " جین ایسم"، "بودیسم" و یوگا" شده است ( مانند نخستین "یاما" از "آستانگا یوگا"ی "پاتانجالی" ) و با گذشت زمان بر بخش گسترده تری از "هنوییسم" تاثیر گذاشته و موجب رواج گسترده و همه گیر "گیاه خواری" و رها سازی قربانی کردن جانوران شده است.

** اهـیـر بـودنـیـا Ahirbudhnya :

"مار ِ بزرگ ِ اعماق". نام "ودایی" دیگری برای"وریترا" است که بیانگر اندازه و ابعاد جهان نهفته ی پیش از آفرینش است.

بعد ها به عنوان صفتی برای "شـیـوا"، خداوند قادر متعال نیز به کار برده شده است.

** ایـراوآتـا، ایـرآوانـا Airavata, Airavana :

فیلی سفید با چهار عاج، یکی از آفریدگانی که در پی تلاطم و به کف آوردن دریای فراخ خدایان، در وجود آمد.

"ایندرا" او را برای سواری گرفتن پسندید و به هنگام خیزاندن باران ها بر پشت او سوار شد و از هم این روی او شریک و همکار ابر ها در خیزاندن باران ها است.

** اجـا aja :

نازاده. یکی از تعابیر "ودایی" برای نیروی برتر یا نهانی که پشتیبان حقیقت است و بعد ها با نام "برهمن" یا "آتمان" شناخته می شود.

بز، بزغاله. بز ویژه قربانی که پیش از آغاز تشریفات مراسم قربانی کردن به تیرک ویژه ی بستن قربانی، بسته شده باشد.

** اجـآ Aja :

( نازاده ی مونث ) نام دیگری برای "مایـا".

اجـآ شاکتی : نیروی نازاده ( نام دیگری برای "اجآشاکتی" ) . در اسطوره شناسی " شاکتی" ( که همسنگ با "تریمورتی" های "پورانی" است ) برای آن سه شکل با نام های گوناگون تصور می شود که عبارتند از : "مـهـآ سـاراسـواتـی" ( نماینده ی آفرینش )، "مـهـآ لـاکـشـمـی" ( نماینده ی نگهبانی و محافظت )، "مـهـآ لـاکـی" ( نماینده ی تباهی و ویرانی ).

** آجـا اکا پـآد Aja Ekapad :

( بزی که یک پایش بلندتر از دست ها و پای دیگرش است ). یکی از خدایان "ودایی" که غالبا با نام "پشتیبان آسمان" از او یاد می شود. او مفاهیمی چون : نیزه ی "ایندرا"، محور و بنیان جهان، آفرینش گیتی، مفهوم دیگر واژه ی "آجا" به عنوان سرچشمه ی نازاده ی جهان، هم وندانی را که همراه با تیرک قربانی می روند و جانوران ویژه ی قربانی را در خود می آمیزد. به نظر می آید که او بدین گونه، مراحل گوناگون آفرینش را به عنوان یک قربانی گیتایی و بی هیچ نیروی ماورایی، نماد پردازی می کند.

بیکران، لایتناهی.

آن که هنوز خود-دوست است.

نیروی بیکران نازاده. ( مقایسه شود با : "پوروشا" ) که نگهدار همیشگی جهان است، حتی پس از آن که آفرینش، آشکار شدن و در وجود آمدن جهان را تایید می کند و به اثبات می رساند.

این یاد آور داستانی است که "ایندرا"، پس از آن که بهشت و زمین را از یکدیگر جدا کرد، نیزه ی خود را چون دیرکی حایل و نگهدار بهشت قرار داد.

همچنین به پیوستگی به پنداره های دیگری پیرامون محوریت "موندی" نیز اشاره دارد که درست چون شاخه ای ارتباطی میان زمین و بهشت در سراسر جهان آفرینش کشیده شده است و به نوعی بیانگر فراخنای جهان ماورایی و جهان پدیده ها است.

** اجـانـتـآ Ajanta :

مکانی است معروف در نزدیکی "اورانگابادا" که معبد و غاری مقدس، متعلق به هندوان در آن واقع شده است و پیشینه ی آن به سده ی ۲ پ.م تا سده ی ۷ م. باز می گردد. "اجانتا" همچنین از نگاه پیکر نگاری خدایان هندویی شایان توجه است.

** اجـیـتـا کـشـاکـامـبـالـی Ajita Keshakambali :

( ۵۰۰ پ. م. ) "ناستیکا" و "لوکایآتا"، از فلاسفه ی ضد مذهب و ماده گرا که باور دارند همه چیز تنها آمیزش و ترکیبی از چهار آخشیج است ( خاک، باد، آب و آتش ) که این عناصر پس از مرگ از میان رفته و دیگر وجود نخواهند داشت.

** آجـی ویـکـا Ajivika :

"ناستیکا" ( که منکر باور ها و آداب "ودایی" است. )، مکتب فلسفی و مدرسه ی "جبر گرایان" که محتملا ً از حدود سده ی ۷ پ.م وجود داشته و در سده ی ۵ پ.م جایگاهی برجسته داشته است. آموزش های این مکتب شامل این نکات است : اصالت چهار آخشیج، نگرش جوهری و دیدگاهی مبنی بر این که سرنوشت آفریده گان در زندگی های پیاپی ( تناسخ )، پی آمد "تقدیر" ( سانسکریت : "نیاتی" ) است. و این که هر کس در زمانی مقرر و پس از گذراندن دوره هایی از زندگانی پیاپی که همگی از پیش تعیین شده اند، به پایان محنت های خویش خواهد رسید.

** آجـنـآ Ajna :

( فرمان ).

"چاکرا" : مرکز معنوی در جسم لطیف ( روان )، واقع در میان ابرو ها. بر پایه آموزه های "کوندالینی" در روش های یوگا، شکل آن مانند یک گل نیلوفر آبی با دو گلبرگ متصور شده است.

** اکـالـا akala :

بی منهتا، یکی از القاب "برهمن".

** اکـالـا Akala :

یکی از نام های "برهما".

** آکـآشـا Akasha :

فضا، جا.

اثیر. ( جسم قابل ارتجاعی که فضا و حتی فواصل میان ذرات اجسام را پر کرده و وسیله ی انتقال روشنایی و گرما می شود. )

گاهی نیز به عنوان پنجمین، به چهار آخشیج یا "عناصر کبیره" ( خاک، آب، باد و آتش ) افزوده می شود که آن، شکل دهنده ی حقایق مادی است.

** آکـشـارآ akshara :

فساد ناپذیر.

همنهند ( مولفه ی ) "a" در سانسکریت.

"ا ُم" به منزله ی آوای فساد ناپذیر و نامیرا.

اسم علامت و مشخصه ی "برهمن".

** آکـشـارآ Akshara :

نامی برای خدای "وآک".

** الـاکـشـمـی Alashmi :

ایزد بانوی بد اقبالی.

خواهر بزرگتر "لاکشمی".

** الله آباد Allahabad ( Ilahabad) :

نگاه کنید به "پرایاگآ".

دين و آيين های مذهبی در ايران باستان.سخنرانی فریدون جنیدی:

baastaan — Tue, 06 Mar 2007 14:30:12 GMT

دين و آيين های مذهبی در ايران باستان

سخنرانی فریدون جنیدی

فايلی که در پی آمده است سخنرانی " فریدون جنیدی" ، سرپرست و گرداننده ی "بنیاد فرهنگی نیشابور"، پیرامون "دین وآيين های مذهبی در ايران باستان" می باشد كه در زنجیره نشست های "فرهنگ و تمدن ایران باستان" در "مجموعه ی فرهنگی -- هنری تهران" به تاریخ ۴/۱۲/۱۳۸۴ برگزار شده است.

دریافت فایل

(حجم فایل : 3.23MB)

(زمان : ۷۷ دقیقه )

بهره ی پنجم - گزیده ای از فرهنگ واژه های کاربردی در هندوییسم :

baastaan — Tue, 27 Feb 2007 16:24:12 GMT

گزیده ای از فرهنگ واژه های کاربردی درهندوییسم :

بهره ی پنجم :

** آدیـا شـرادهـا Adya-Shradha :

جانشینی برای آیین های خاکسپاری و سوگواری مرده گان، که در طول زندگانی یک فرد برگزار می شوند. این آیین ها را کسانی برگزار می کنند که یا فرزند ذکوری ندارند تا آیین های خاک سپاری و مراسم سوگواری را پس از مرگ ایشان بجای آورد و یا به هر روی گمان می کنند که ایشان چنین مراسمی را پس از مرگ ایشان برگزار نخواهند کرد.

** آگـامـا Agama :

ورود، حضور.

فراگیری، به دست آوردن، استفاده.

انباشتن، اندوختن، جمع آوری چیز های بسیار در یک دوره زمانی مشخص.

** آگـامـاس Agamas :

نام تألیفات یک فرقه است، شامل اصول فلسفی، حماسه ها، رزم نامه ها و اسطوره ها، که پیرو یا مکمل کتاب های مقدس پیشینیان است. پیروان آموزه های تألیفات این فرقه، این تألیفات را "الهام" خدایان دانسته اند و از آن ها با نام "ودای پنجم" یاد کرده اند.

از این تألیفات تنها "شـیـواس آگـمـاس" در همه جا این واژه را در عناوین خود حفظ کرده است، ولی از نوشته های مقدس "وایـشـنـاوا" بیشتر با عنوان "سـامـیـتـاس"، و از بن نوشته های "شـاکـتـی" با بیشتر با عنوان "تـانـتـارا"ها نام برده می شود.

** آگنی agni :

آتش.

یکی از چهار آخشیج ( "خاک"، "آب"، "هوا" و "آتش" به همراه "فضا" یا "جا" و یا برخی دیگر چیز ها که گاه به عنوان پنجمین آخشیج به آن ها افزوده می شود ) یا نیروها و قوای طبیعی که اساس جهان را تشکیل داده اند.

** آگـنـی Agni :

ایزد آتش، به ویژه آتش فدیه و قربانی.

این ایزد، خود "کاهن" پیشگاه خدایان و همچنین میانجی (واسطه)، میان خدایان و پیروان ایشان است.

** آگـنـی چـایـانـا agnicayana :

آیین و تشریفات آماده سازی "ودی"، یعنی آماده سازی مهراب، قربانگاه یا آتشدان برای انجام مراسم قربانی.

** آگـنـی هـوتـرا agnihotra :

فدیه و پیشکش به آتش.

تشریفات مذهبی روزانه ی خانگی بر پایه باور های ودایی که در آن بیشتر ترکیبی از "شیر"، "روغن" و" آماج (جوشیر) ترش" به آتش پیشکش می شود.

** آگـنـی کـولـا Agnikula :

دسته ای از "راجـپـوت" ها که نژاد خویش را از "آگنی" (آتش) بر فراز کوه "ابو" فراچنگ آورده اند. ( متمایز با آنانی که خاستگاه شان را وابسته به ماه یا خورشید می دانند ).

این افسانه ممکن است از تشریفات مراسم "آتش برهمنی" سرچشمه گرفته باشد که از آیین ها و تشریفات دینی جنگاورانی است که پس از یورش، در کشور ساکن و فرمانروای بخشی از آن شدند و سپس تر به پایه و شأن "کـشـاتـریا" ارتقاء پیدا کردند، که بدان وسیله به فرمانروایی ایشان مشروعیت داده شد.

** آگـنـیـشـتـوما agnishtoma :

پیشکش کردن "سـومـا"، آیین و تشریفات "ودایی" با اهمیت و پیچیده ای که برگزاری آن معمولا پنج روز به درازا می انجامد.

** اهـام بـرهمـاسـمـی aham brahmasmi :

"من برهمن هستم" ( BU ۱،۴،۱۰ ).

یکی از چندین گزارش "اوپانیشاد"های کهن که بعد ها "اندرز های بزرگ" نامیده شد ( سانسکریت : mahavakyas ).

فلسفه ای "ودایی" که بیانگر "وحدت ذاتی" میان فرد و سرچشمه ی الهی حقیقت است. شاید اصلیت و آغاز آن به تجربه ها و تمرین ها ی روحی طاقت فرسا و خرد کننده ای باز گردد که روشن بینان و دانایان "اوپانیشادی" انجام می داده اند. زمانی که ایشان در انجذابی که در پی مراقبه ( سانسکریت : dhyyana ) به ایشان دست می داده است، دریافته بودند که "من" حقیقی ایشان، همان درک صوری ایشان از "خویشتن" در زندگی روزمره نیست بلکه آن، درونی ترین و ژرف ترین جنبه ی "نفس" ( سانسکریت : atman ) ایشان است و در عمق آن انجذاب، ایشان با خدا یکی هستند ( وحدت وجود ). بعد ها و در بسیاری موارد، حتی در میان ساده ترین پیروان هندویسسم نیز این باور که خداوند در ژرفنای قلب و جان هر فردی حضور دارد به عنوان باوری عمیق و پابرجا مورد توجه واقع شد.

** آهـانـکـارا ahankara :

"من - خالق". ( سانسکریت )

"من – هستم – چگونگی". ( سانسکریت )

"خود" یا "نفس" بودن.

** آهـی Ahi :

مار بزرگ، ابلیس.

نام "ودایی" دیگری برای "ورّ تـرا"، اژدها یا دیو تاریکی و لختی (سکون) ( و نابسامانی و آشفتگی پیش از آفرینش ).

این نام برای نامیدن دیو "رآهـو" نیز به کار برده شده است، دیوی که در فواصل زمانی معینی، "ماه" را فرو می برد ( می بلعد ) و نگهدارنده ی آب هایی است که با نیزه ی "ایندرا" رها و پخش می شوند.